تخلیه اب ریه با کتتر پیگ تیل: راهنمای کامل:

نکته مهم: این متن صرفاً جنبه آموزشی دارد و جایگزین مشاوره پزشکی نیست. تصمیم‌گیری درباره انجام این روش باید توسط تیم پزشکی متخصص انجام گردد.

کاتتر پیگ‌تیل (Pigtail Catheter) یک لوله باریک، نرم و منعطف است که برای تخلیه مایعات یا هوا از فضای پلور (فضای بین ریه و دیواره قفسه سینه) به کار می‌رود. این کاتتر به دلیل شکل فنری و خمیده انتهایش، به “پیگ‌تیل” یا “دم‌خوکی” معروف  است. امروزه این روش به عنوان خط اول درمان در بسیاری از بیماری‌های فضای پلور است . جایگزین کم‌تهاجمی‌تری نسبت به لوله‌های بزرگ قفسه سینه (Chest Tube) محسوب می‌گردد.

تخلیه اب ریه با کتتر پیگ تیل به چه دلیل است؟

موارد استفاده

کاتتر پیگ‌تیل یا همان پنوموکت ریوی  برای تخلیه انواع مختلف مایعات از فضای پلور کاربرد دارد :

  • افیوژن پلور ترانسوداتیو: ناشی از نارسایی قلبی، سیروز کبدی یا سایر علل غیرالتهابی.

  • افیوژن اگزوداتیو ساده: ناشی از عفونت، التهاب یا سرطان.

  • هموتوراکس ساده: تجمع خون در فضای پلور.

  • پنوموتوراکس: تجمع هوا در فضای پلور (اگرچه در این مورد خاص، مطالعات مقایسه‌ای با لوله‌های بزرگ در حال انجام است).

مزایای  کتتر درناژ وان استپ پیگ تیل نسبت به لوله‌های بزرگ

مطالعات نشان داده‌اند که کاتترهای پیگ‌تیل (معمولاً ۱۰ تا ۱۴ فرنچ) نسبت به لوله‌های بزرگ (۲۴ تا ۲۸ فرنچ) عوارض کمتری دارند. در یک مطالعه روی بیماران ICU،کاربرد  کاتتر پیگ‌تیل با هدایت سونوگرافی نتایج بهتری در دقت قرارگیری و عوارض کمتر نسبت به روش استاندارد داشت . همچنین مطالعات نشان می‌دهند کاتترهای باریک پیگ‌تیل کمتر تهاجمی، راحت‌تر برای بیمار و مقرون‌به‌صرفه‌تر هستند .

 

کتتر پیگ تیل بایوتک و یورسیل از برندهای مطرح بازارند.

 

 

نحوه قرارگیری کاتتر نموکت ریوی:

تکنیک سلدینگر

کاتتر پیگ‌تیل معمولاً با تکنیک سلدینگر (Seldinger Technique) قرار دارد. این روش شامل مراحل زیر است :

  1. بی‌حسی موضعی: پوست با لیدوکایین بی‌حس می‌گردد.

  2. ورود سوزن: یک سوزن باریک از فضای بین‌دنده‌ای (معمولاً فضای ۴ یا ۵، بالای دنده پایینی برای اجتناب از بسته عصبی-عروقی) وارد فضای پلور می‌گردد.

  3. هدایت سیم راهنما: یک سیم راهنما از داخل سوزن وارد فضای پلور می‌گردد.

  4. گشاد کردن مسیر: یک دیلاتاتور روی سیم راهنما وارد می‌شود تا مسیر ورود کاتتر گشاد گردد.

  5. قرارگیری کاتتر: کاتتر پیگ‌تیل روی سیم راهنما وارد فضای پلور شده و سیم خارج می‌گردد.

 

 

پنومومکت ریوی بایوتک از برندهای مطرح بازارند.

 

 

هدایت تصویربرداری

سونوگرافی نقش کلیدی در تعیین محل دقیق تجمع مایع و قرارگیری صحیح کاتتر دارد. مطالعات نشان داده‌اند که هدایت سونوگرافی دقت قرارگیری را افزایش و عوارض را کاهش می‌دهد .

مراقبت بعد از تخلیه اب ریه با کتتر پیگ تیل:

اتصال به سیستم تخلیه

پس از تأیید موقعیت کاتتر با تصویربرداری (گرافی قفسه سینه)، کاتتر به یک سیستم تخلیه بسته (Closed Thoracic Drainage System) متصل می‌شود. این سیستم معمولاً شامل یک محفظه جمع‌آوری مایع و یک سیستم سوction کنترل‌شده است .

پایش روزانه

تیم درمان باید روزانه کل سیستم را ارزیابی کند و به موارد زیر توجه نماید :

  • مقدار مایع تخلیه‌شده: ثبت حجم و رنگ مایع

  • نشتی هوا: بررسی وجود حباب در محفظه آب

  • حرکت مایع در لوله: نوسان سطح آب نشانه باز بودن مسیر است

  • علائم عفونت: قرمزی، ترشح چرکی یا تب

نکته مهم درباره تخلیه سریع

تخلیه سریع حجم زیادی از مایع (بیش از ۱ لیتر) می‌تواند منجر به ادم ریه ناشی از بازگشایی مجدد (Re-expansion Pulmonary Edema) شود؛ وضعیتی خطرناک که نیاز به مراقبت فوری دارد .

چه زمانی ست توراسنتز خارج می‌گردد؟

معیارهای اصلی برای خارج کردن کاتتر عبارتند از :

  • کاهش مقدار مایع: معمولاً کمتر از ۵۰ میلی‌لیتر در ۲۴ ساعت

  • بهبود کیفیت مایع: شفاف‌تر شدن مایع

  • برطرف شدن پاتولوژی زمینه‌ای: بهبود بیماری اصلی که باعث تجمع مایع شده بود

  • بازگشایی کامل ریه: تأیید با گرافی قفسه سینه

عوارض تخلیه اب ریه با کتتر پیگ تیل:

اگرچه کاتتر پیگ‌تیل نسبت به لوله‌های بزرگ ایمن‌تر است، اما عوارضی ممکن است رخ دهد. این عوارض می‌توانند در حین قرارگیری یا در طول مدت نگهداری کاتتر بروز کنند :

  • خونریزی: در محل ورود یا داخل فضای پلور

  • درد: در محل قرارگیری کاتتر (در یک مطالعه، ۶۰٪ بیماران نیاز به مسکن داشتند)

  • پنوموتوراکس: ورود هوا به فضای پلور (در ۲۰٪ موارد در یک مطالعه)

  • انسداد کاتتر: توسط لخته یا فیبرین

  • جابجایی کاتتر: خروج ناخواسته از فضای پلور

  • عفونت: آمپیم یا عفونت محل ورود

  • آسیب به ساختارهای مجاور: به ندرت ممکن است ریه، کبد یا طحال آسیب ببیند

 

ست توراسنتز ارو از برندهای مطرح بازار است.

 

 

شواهد علمی درباره اثربخشی:

مقایسه با توراکوسنتز متناوب

یک مطالعه بر روی بیماران مبتلا به هیدروتوراکس کبدی نشان داد که تخلیه با کاتتر پیگ‌تیل از نظر بقای کلی، مرگ‌ومیر ۳۰ روزه و نرخ بستری مجدد تفاوت معناداری با توراکوسنتز متناوب ندارد. در این مطالعه، ۵۱.۳٪ بیماران تحت درمان با پیگ‌تیل دچار پلورودز خودبخودی شدند .

در بیماران با نارسایی قلبی

یک کارآزمایی تصادفی‌شده (TAP-IT) روی بیماران با نارسایی حاد قلبی و افیوژن پلور نشان داد که انجام توراکوسنتز با کاتتر پیگ‌تیل به عنوان درمان اولیه، نسبت به درمان دارویی استاندارد، تعداد روزهای زنده و خارج از بیمارستان را افزایش نمی‌دهد و تفاوتی در مرگ‌ومیر یا مدت بستری ایجاد نمی‌کند. عوارض جدی تنها در ۱٪ موارد رخ داد . این یافته نشان می‌دهد که در این گروه خاص، تخلیه تهاجمی زودهنگام ممکن است ضرورتی نداشته باشد و درمان دارویی کافی باشد.

تخلیه اب ریه با کتتر پیگ تیل:

کتتر پلورال  یک ابزار ارزشمند و کم‌تهاجمی برای تخلیه مایع از فضای پلور است که به دلیل اندازه کوچک، انعطاف‌پذیری و عوارض کمتر نسبت به لوله‌های بزرگ، محبوبیت فزاینده‌ای یافته است . تکنیک سلدینگر با هدایت سونوگرافی، قرارگیری ایمن و دقیق کاتتر را ممکن می‌سازد. با این حال، تصمیم‌گیری درباره انجام این روش باید بر اساس شرایط بالینی هر بیمار و با در نظر گرفتن شواهد علمی موجود صورت گیرد، زیرا مطالعات نشان می‌دهند که در برخی شرایط (مانند نارسایی قلبی)، تخلیه تهاجمی زودهنگام ممکن است مزیت قابل‌توجهی نسبت به درمان دارویی نداشته باشد .

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

keyboard_arrow_up